TRUMP IN PAKISTAN TUNGAH MILITARY AID PIAK KHIAM DINGIN VAU LEULEU
Jan. 3, 2017: Pakistan leh US kikal ah kam a kidona (war of words) kizomto zel a, UN a US ambassador in Pakistan in "double game" kimawl a, "terrorist" bukna ding pia hi ci-in ngawh hi. Haley in hih bangin a gen pen Trump in Pakistan in US hong khem a, a gam kiang uh Afghanistan ah terrorist US in sa bet in a beng hangin huhna tawnkha bek hong piak manin huhna (aid) sum piak kikhiam ding hi a cih khit nung ahi hi.
Trump in tu kum adingin a tweet masakna ah, "US in a haihuaipi in a beisa kum 15 sungin Pakistan tungah huhna $ 33 billion dollars val a kipiak hangin Pakistan in i makaite mihai in hong ngaihsun a, zuaugenna leh khemna; thuman lohna (lies and deceit) lo bangmah hong pia lo hi. Afghanistan ah terrorist kibeng a, Pakistan in huhna tawmno khat hong pia-in a gam uh-ah terrorists-te bukna ding muanhuai pia hi. Tua bang hi nawn lo ding hi cih a Twitter ah 5:42 pm Jan. 1, 2018 in tuangsak hi.
Trump' tweet dawn'na dingin Pakistani Prime Minister Shahid Khaqan Abbasi in zan in National Security Committee (NSC) meeting sam pah a, Trump' thugenna hangin a lungkiatna lianpi pulak a, Afghanistan gam-a nasemkhawm a lawhsapna Pakistan bek kingawhna kisang thei lo hi ci hi. Zan nitak lamin Haley in US in huhna piak khiam ding a thukhensatna gum a, "Pakistan "double game" kimawl hi. Khat vei leh ei tawh nasemkhawm napi un Afghanistan gam-a i galkapte suam terrorists-te bukna ding pia hi. Pakistan' kimawlna US administration in sang zo lo hi," ci-in New York khuapi-a UN headquarters ah reporters-te kiangah gen hi. Pakistan in terrorism dona ah a gol zaw in huhna a piakna dingin kunh a, Trump in Pakistan tungah huhna piak khawlsannna dingin gamlapi nasem ding hi ci hi.
White House Press Secretary Sarah Sanders in US in Pakistan tungah action lakna ding naikal 24 panin 48 kikal in pulakkhia ding hi ci hi. Trump' tweet hangin gam nihte kitauna a siatsak banah Pakistan in thuk kikna khauhzaw mah bawl dingin kilamen hi. "US kiangah na bangmah kihih beh nawn lo ding kici khici khin zo ahih manin Trump in hun khin zo hi a cih a kimanna ding om lo hi," ci-in Pakistan Foreign Minister Khawaja Asif in Pakistani TV network Geo kiangah zanhal in ci hi. UN a Pakistan's ambassador Maleeha Lodhi in, "US ngawhna nial a, kipawlkhawm a nasepna pen ko gam meetna; hamphatna ding (national interests) ding kibulphuh a, huhna ngahna ding hilo hi. International terrorism dona a kipiakkhiatna lianpen ka pia uh a, leitung mun khempeuh ah counter-terrorism operation golpen ka bawl uh hi. US spokesperson in amau lawhsapna leh khialna midang tungah ngawh kei ta hen, " ci hi.
US leh Pakistan kitanauna siatna kipatna pen Trump administration in nung kumin Afghanistan policy dingin "hard line" hong zang a, Pakistan daang koih in, Afghanistan ah India tawh kipawlkhop ding geelna hong neih manin Pakistan in zadah mahmah hi. Nung Thursday in Pakistan galkap ten ka leitang uh-ah thau tawi kipawlnate ko guakin ka do (unilateral action) ding uh hi ci-in US vau ta hi. Afghanistan gam-a USte galphual golpen ah December in US Vice President Mike Pence a hawh lai-in, "Trump in Pakistan tungah zaksakna (notice) pia khin zo hi," ci hi. Tua khitin Pakistan's foreign office in, "Lawmta kipawlkhawm ten (allies) kuamah tungah notice pia ngei lo a, kilemna; galdaihna ding leh kilem kikna ("peace and reconciliation") pian'sakna ding bek hanciam hi ci-in dawng hi.
US-based analyst and Asia Program Deputy Director at the Woodrow Wilson Centre, Washington, DC Michael Kugelman in, "US leh Pakistan kitanauna pen 'lampi haksapi" hi a, US in Pakistan tungah na lianzaw sem un ci-in a kalh hangin Pakistan in na lianzaw kisep beh nawn lo ding hi ci-in a dawng manin a kitanauna uh siasak hi. A kitanauna uh bei tuan lo ding a, a kitanauna hangun a nih un phattuampih uh ahih manin a mial ni a om thei mah hi," ci hi.
Quaid-i-Azam University, Islamabad a Professor of International Relations leh Pakistan analyst Zafar Jaspal in, "Afganistan gam-a 'war on terror' pen Pakistan-US kitanauna ah 'kimawlna lianzaw' piang ding hi. International politics kipawlkhawm kikna leh China leh Russia kihel a kipawlna Eurasian alliances lam Pakistan in belh bawl ahih manin US in hih thu sang thei lo hi," ci hi.
A beisa kha nih in zong Secretary of Defence James Mattis in Pakistan ah a zin lai-in 'war on terror' ah na sepkhiatna uh a leh nih hong sem un la, na gam sung ua terrorists omte na dona uh a leh nih in do un va ci hi. Obama administration bei kuan a kipanin US in Pakistan tungah huhna a piak khiam hi. 2014 in $2.177 billion pia a, 2015 in $1.604 billion pia a, 2016 $1.118 billion pia hi. Trump in US in a haihuaipi-in Pakistan tungah $ 33 billion val a beisa kum 15 in kipia hi a cih hangin ama President let khit nung 2017 in $526 million pia ta hi.
US in huhna a piak a khiam bek hilo in Pentagon’ Coalition Support Funds (CSF) in Pakistan piak teitei sum zong khiam hi. CSF pen US makaih galkapte operation bawlna Pakistan in "logistical and operational support" a piak manin huhna sum a piak hi a, US a kisialhpih hangin a piak ding a tavuan hi zaw hi. 2015 in Pakistan in a gam ua Haqqani Network terrorists-te a dona ah a nasep a kiciat leh CSF huhna $ 300 million piak ding kici pen 2016 in $ 900 million a piak ding a ciam (leibatte) lakah $ 350 million bek pia a, 2017 in $ 900 million a piak ding lak panin $ 400 million bek pia hi. Obama administration in Pakistan in Haqqani Network a dona ah kician lo hi ci-in 2015 leh 2016 in CSF piak ding zah pia lo a, 2017 in CSF sum ciam piak ding Trump administration in piak dingin tu dong thukhensatna bawl nai lo hi.
#My take: Haqqa network dona dingin 2018 in sum kikhiam beh kik a, $ 700 million bek piak dingin Trump administration in ciam hi. US Congress in nung diakin Pakistan in Haqqani Network bek do loin Lashkar-e-Taiba terrorist-te zong a do ding hi ci napi tua banga tavuan nih piak ding Pentagon in nial hi. Haqqani Network i cih pen 1980s lai-in Soviet (Russia) in Afghanistan ah US in training leh galvan leh sum tawh huhna a piak Mujahideen (jihadists)-te a do lai leh Afghan gal bei khit nunga hong piangkhia hi a, Mujaheddin panin al-Qaeda, Taliban, Haqqani Network, Lashkar-e-Taiba, IS, leh terrorists kipawlna tuamtuam Asia kiima omte hong piangkhia ahi hi. US pen terrorist piangkhiasak "mother of terrorism" hi a, Pakistan pen terrorist-te naungek banga cing/kem/don "nanny of terrorist" leh terrorist gam "Terroristan" ahi hi. Trump in US foreign policy a tel loh man a kitelkhialhna a piang hi kha zaw ding hi. US foreign policy pen terrorists leh rebels funding piak a, a national interests uh ngah ding cih hi ngitnget den hi. Trump bel kha bei kuan leh kha thak kuan ciangin a hun tut vat theite bangin upmawh lohpi teng a gen bakbak den pawl hi lel zaw hi. (President a let panin hong kitel hi).
Source: Al Jazeera and The Hindu
@Thang Khan Lian #ZUNs
@Thang Khan Lian #ZUNs


