Sunday, 7 February 2016

A HUN LAP IN GAMTA IN



A HUN LAP IN GAMTA IN
Ni khat uiphuk a gamtatna ding en loin a pheng tawmtawm leh tui kisuang sungah tuak lut kha hi. Tua tui kisuang hong sat tektek mah bangin uiphuk zong tuisa tawh a kituak theithei dingin a tha sang kenkan hi.
Tui a sat tektek bangin uiphuk zong a pumpi tawh a kituak theihna dingin tha saan in, deih takin hanciam kenkan toto hi. Ahih hangin tui hong so dek tak ciangin tua uiphuk tuisa tawh a kituak dingin kilaih zo nawn loin, a tha sang zo nawn lo hi.
Tua ciangin uiphuk zong tui sung panin a tawm khiat ding hong ngaihsun ta hi.
Tu sung panin tawm khiat sawm in, a tha a saan hangin a tha neih khempeuh bei khin ahih manin tui sung panin tawm khia zo nawn lo hi.
A sawt loin tui hong so ahih manin uiphuk tui so sungah si hi.

Uiphuk kua thah hi ding hiam?
Lim takin ngaihsun in !!!
A tam zaw in tui a so manin tui so in that hi ci kha ding hi.
Ahih hangin a man takin ci leng uiphuk pen tui so in a thah hi lo hi. Tuisa tawh kituakin a nuntak theihna ding kilaih thei nawn loin a tawm khiat zawh loh manin a si hi zaw hi.
Ui phuk mah bangin i kiim a mite, thupiangte tawh a kituak thei ding leh i nuntak zia a kituah theina dingin i kilaih den ding kisam hi. Tua bek tham loin bang hun ciangin a hun tawh kituakin kilaih ding? Bang hun in khentatna nei ding cih i theih ding leh i khentel theih ding kisam lai sawnsawn hi. I kiim i kiang a thupiangte leh mite nuntak bangin en zong i nuntak zia i laih det ding kisam lai hi. Mi dang ten a neih manin, a thahat manin, kha thu lam ah a hat zaw in, ngimna kician nei zaw uh ahih manin hong el ding uh a, hong nengniam sawm niloh ding uh hi. Mi dangte i ki-elsak a, i kinengniam sak leh hong el in, hong nengniam den ding uh hi.
Tua ahih manin hong kinengniam ta leh i palsuak sawm a, i gualzawh sawm ding pen eima tavuan ahi hi. A hun lapin i tawm khiat ding, i gualzawh sawm ding kiphamawh a, a hunin i tawm ding ahi hi. I tawm zawh hun lai in tawm khiat ding hanciam ni. Tha i neih lai in tawm khia ni.
I thaneih lai in Uiphuk bangin tui so ma-in i tawmkhiatna dingin zia-etna i thuak kha den ding hi. Uiphuk bangin i tha neih teng suangin kiphatsakna tawh tuisungah i om det leh i sih lawh ding hi. Uiphuk bangin lawi khekhap sunga tui omna mun bek ah tui om hi cih i ngaihsut a, a tui kan ma-in i tawm khiat kei leh tui hong kan ciangin i sih lawh ding hi. Zia-etna i thuak ciangin i suahtakna ding Pasian in lam hong lak in hong hilh den hi. Pasian lam lahna leh hilhna thudon loin i omcip leh beidon’na a tawpna dong i tuah ciangin hong gumkhia ding om lo ding hi. Tua ahih manin a hun lap in, a khua hun tawh kituakin i nuntak a, i gamtat ding kisam hi. Tua pen eima tavuan ahi hi. I tavuan thei in, a hun tawh kituakin khentatna la thei leng a lawhcing pa/nu i suak ding hi.

SAKHI GAAI KHAT TANGTHU



SAKHI GAAI KHAT TANGTHU
Khat vei lai in gam lakah Sakhi gaai pha mahmah khat om hi. Tua munah tui luang sialsial kiang a lonona khat mu hi. Tua mun a va gamtang leng nop tuak ci e.. suakta ding hi’ng ci’n tui luan’na mun manawh in pai hi.
Ahih hangin thakhat thu in a nausuah gimna in hong pha vat hi.
Tua hun lian in a kiim-ah meii vompi hong kaai in, van hong ging duldul a, keek hong kia in gam hong kang hi. A vei lam a et leh sabengpa ding a, a khutah thal tawi in kap dingin na kithawi hi. A ziat lam en kik leuleu a, humpi gilkial khatin nek ding sawm in manawh hi.
Amah lah a gaai hi a, a nau suah gimna in pha zaw lai…
Tua Sakhi cimawh in a nuntakna theihna dingin bang hih thei ding hiam??? Bang hong piang ding a, a tungah bang hong tung ding hiam??
A suakta tam? Dam in ta a nei thei tam? Ta nei leh a ta a suakta tam?
Ahih kei leh gam kangin gamlak khempeuh kangsak in a kang tum tam? 

Kap dinga kithawi sabengpa’ khutah a si tam? Ahih kei leh a gilkial, halung vei, nek ding sawmin a zuan humpi khut sungah a si tam?
A kiim kot teng lah gamkangin tuamcip zaw lai….

Bang hih ding a ngaihsun tam? Ta neih ding sawm ding maw? Tai ding?
A kiim a thupiangte kimangngilh bawlin ta neih ding hong sawm hi.
Bang thu hong piang hiam?
- Tua keek kia in sabengpa mit mialsak hi.
- Sabengpa’n a thal lawn a, tua in humpi kha in si hi.
- Guahpi nasia takin hong zu ahih manin gam kang hong mit ziau hi.
- Tua Sakhi in damin no hong nei thei hi.
Hih Sakhi in cimawhna tawp khong a tuah mah bangin i nuntakna ah lam-et bei in i kiimah meii vom in hong tuamcip hun om thei zel hi. Bangbang a piang zongin a kisam pen hih masak ding khentatna i neih theih ciangin manpha mahmah a, tua in i nuntakna hong nosuak sak in, suaktakna hong ngahsak hi. Hih Sakhi tung panin sin theih ding lianpi om hi. Cimawh beidong tawp a tuah hunin hih Sakhi in a kisam pen hih ding khentatna nei a, a ta neih theihna ding hanciam hi. Ta neih ding lo buang hih theih a dang nei lo a, khentatna la khial leh tuahsiatna lianpi leh sihna nangawn tuak lawh thei lai hi. Khentatna man a lak theih manin cihmawh bei dong tawp khong a tuah hangin a ta nei thei in, amah leh a no suakta khawm lai uh hi.
Sanggam aw, nang zong kingaihsun in. Na ngimna koi ah na koih a?
Na lametna, na upna koi ah na koih hiam? Nang hih theihna bek na suang kha hiam? Lamet bei kisa in na lung a si ngei hiam?
Gentheihna, cihmawhna tawp na tuah hun, na kiim ah meii vompi hong kaii in lamet ding na neih loh laitak nangawnin Topa’ sungah lametna nei den in. Amah in hong tamasak lo ding a, hong maizumsak lo ding a, hong nusia lo ding hi. Na up ngam zah, na muan ngam zah in nang hong huh nuam in, hong makaih nuam den Pasian in hong ngau ngeiungeu hi. Amah lusu ngei loin zong ihmu ngei lo hi. Um in la, muang in! Na tangsapna, na deihna teng Amah kiangah kicing hi. Na sap loh man, na koh loh man leh na muan ngam zawh loh man hi zaw hi. Hong huh zo lo dingin A thanem lo a, na thumna, na taunate za lo dingin bengngong lo hi. Ngak in, thuak in, thum loin ngak in. Na sapna zahzah, na kohna zahzah in hong za ding leh huh dingin kigingsa in Amah om den hi.
Photo credit: Cinpu Zomi (Laibu Saalpu)