Friday, 7 April 2017

HILLARY CLINTON EMAIL KIPHOLAKKHIA: ISRAEL ADINGIN SYRIA GAM I SIATSAK KUL HI

HILLARY CLINTON EMAIL KIPHOLAKKHIA: ISRAEL ADINGIN SYRIA GAM I SIATSAK KUL HI
April 8, 2017: Obama administration hun lai-in Hillary Clinton in US Secretary of State a let lai (2009-2013) in a email kipholakkhia (leaked) ah, tua email ah, "Syria ah tualgal pian'sak a, Israel phattuamna dingin Syria i suksiat gawp kisam hi," cih tuangsak hi. Hih email leaked pen Wikileaks in a pholakkhiat thakte lak-a kihel hi a, Hillary in Syria President Assad laih khia in, Syria government laih leng tua pen Israel i huh theihna dinga hoihpen hi cih tuang hi.
Newobserveronline.com in a reports na-ah hih email kipholak document pen US Department of State in case number F-2014-20439, Doc No. C05794498 lak panin Clinton in a inn ah a kep a private email server kepte (2009-2013 kikal) mipi theih dingin thusiam a pholakkhiate (declassified) lak-a kihel ahi hi ci hi. Wikileaks in hih email pen December 31, 2000 ni-a hi a cih hangin a tel khialh hi zaw a, Clinton in Istanbul, Turkey ah Iran nuclear tawh kisai Iran leh nitumna gam ten May 2012 in "Iran nuclear talks" a neih lai un a genna hi a, a email pen December 31, 2012 a kikhak hi zaw hi. US policy pen a cil a kipanin Israel hamphatna dingin Syria kumpi laih ding cih ngimna na nei uh hi.
* clinton-email-syria-israel ah
“Iran in nuclear a neih ding dalna dingin Syria gam mite huhna i piak a, Syria President Bashar Assad a laih zawhna dingun huh leng tua pen Israel i huh theihna hoih pen hi," ci-in Clinton in a email patna ah gen pah hi. US intelligence reports khempeuh in Iran in “atom bomb” program nei hi cih pen mi up theih dinga thu phuahtawm (hoax) hi ci kim tek uh a, International Atomic Energy Agency in zong hoax mah hi a cih hangin Clinton in Israel paulap in Syria siatsakna ding a siamtan'na thu lenkip veve hi. Clinton in Iran in atom bomb program nei hi cih thuphuahtawm tawh Syria a mekmatna hang pen Middle East ah Israel bekin nuclear galvan a neihna (monopoly) beina ding vau hi ci hi. Iran in nuclear galvan nei leh Israel galte- Syria, Saudi Arabia leh Egypt in zong nuclear hong bawl ding uh a, Israel adingin lauhuai ding hi ci hi. Hih thu hangin Syria siatsak ding bek ngimna mitdel sial khau let in len cinten hi.
Iran in nuclear program nei takpi hi leh zong Syria tawh a kisaikhakna om lo a, ahih hangin zong kisaikhakna nei lo hi cih theih khin lo hi. Bang hang hiam cih leh Iran in nuclear galvan nei leh tua tawh khawl loin Syria, Saudi Arabia leh Egypt in zong hong nei dinga, Middle East ah nuclear balance om pen beisak in, Israel in tu-in a ut bangbang in Syria leh Lebanon a kap bangin kap ngam nawn lo ding hi. Iran in nuclear nei leh Israel pen mudah mahmah ahih manin Israel kap dingin Iran in a pawlte - Syria leh Lebanon pansan Hezbollah kap dingin cial dinga, Israel dalna ding Iran in a nuclear mah zang ding hi ci-in Clinton in ngaihsutna nei hi. Clinton in Iran leh Syria gam-a Asad ukna “strategic relationship" hangin Iran in Israel security nawngkaisak ding cih ngaihsutna nei hi. Assad ukna kilaih khia zo leh Iran leh Syria kipawlna kihtakhuai bei dinga, Israel bek in nuclear a neih ding a bei theihna dingin lauhuaina beisak ding hi ci hi.
Assad' ukna kilaih khia zo leh Israel leh US in ngaihsutna kibang hong nei thei dinga, Iran kap ding vai-ah galkap thahatna zat ding thukimna hong piang thei ding hi ci-in Clinton in ci hi. Hih thu hangin Clinton in Assad leh a innkuanpihte tungah ngongtatna zat khum ding pen vanzat dinga hoihpen hi ci hi. Tua hi leh Iran leh Israel kibuaina pen White House in nuam takin buaipih zo ding hi ci hi. Syia gam ama deihna nang bek-a uk Assad leh a innkuanpihte nuntakna lauhuai in kikoih hen la, vauna leh thatang hatna kizat khum leh Assad' ngaihsutna hong kilaih ziau ding hi ci-in Clinton in a email ah tuangsak hi.
Hih bangin Clinton' email khipholakkhiatna panin US kumpi pen Middle East ah terrorism piangsak leh khangsak cih tel takin kitel khin a, thudang gen beh ding kisam nawn lo hi. Hih thu khempeuh pen Israel humbitna dingin Obama administration geelna hi a, ISte hong pian' khiatna, hong hat khiatna uh pen Obama administration hang bek hilo in Israel hang zong ahi hi. Tua loin tu lai takin EU gam tengin a buaipih galtaite hong pian'khiatna hang pen USte ngian hang ahi hi. Tua loin Syria tualgal hangin mi 250,000 sihna pen Obama administration in rebelste huhna a piak manin indirect in a thah uh hi a, Syria buaina in Iraq gam dong nasia takin a peh sukna zong Obama administration hang ahi hi.
Clinton' lungsim siatna, lungsim veng loh man, zuau ngian tawh mi a thuzawhsiamna (psychopath) leh a policy hangin Syria ah mi 25,000 val a sih banah millions ten haksatna genzawh loh thuak lawh uh a, Russia pen kihtakhuai hi cih ngaihsutna (Russophobia) a tangkopihna hangin US-Russia kitanauna zong nakpi takin siat beh hi. US President hong len hi leh dipkuatna nasia leh gentheina nasia zaw gen zawh loh piang beh lai ding hi. Ahih hangin president cing leng Middle East a Arab gamte leh leitunga kilemna deihte gal ahi Israel tawh kitanauna mun sangzaw ah ka laam to ding hi ci dep lai hi. Trump in zong Obama administration policy tampi a zuih loh hangin a Middle East leh South East Asia policy uh a kilam luatna om tuak mel lo cih muh theih pianpian ta hi.
* Hih thu pen kei gelh hilo a, Your News Wire Editor-in-chief Sean Adl-Tabatabai' gelh "Clinton Email: We Must Destroy Syria For Israel" panin kong tei khiat leh tawm kong phuahphat ahi hi.
Source: Your News Wire
A teikhia: Thang Khan Lian @ Zomi United News (ZUNs)

US IN SYRIA CRUISE MISSILE TAWH A KAP MANIN MI 6 KIIM SI

US IN SYRIA CRUISE MISSILE TAWH A KAP MANIN MI 6 KIIM SI
April 7, 2017: US in April ni 4 in Syria gam-a Idlib province ah chemical attack hangin mi 80 a sihna (mi 200 kiim cina) thu "Idlib Chemical Attack" kici US in Syria kumpi gamtatna hi ci-in ngawh in, zan nitak in Mediterranean Tuipi a US galdona teembaw nih panin Shayrat (Ash Sha’irat zong a kici) airfield Tomahawk cruise missiles 59 tawh a kapna hangin mi 6 in sihna tuak hi ci-in Al Jazeera breaking news ah kisuaksak hi. Ash Sha’irat pen Homs province sunga om hi a, Homs khuapi panin 40 kilometers (25 miles) kigamla hi. Homs Governor Talal Barazi in bel Ash Sha'irat airfield kikapna hangin mi nga si a, mi sagih in liamna tuak hi ci-in gen hi. Pentagon in NBC newste kiangah a kikap ma-in Russia kizasak hi a cih hangin mai kal ciangin Russia a zin ding US Secretary of State Rex Tillerson in bel Russia phalna kingen masa lo hi ci kik leuleu bialbial zel hi. Trump in Russia tawh kinauna bawlhoih ding a tangkopihpih hangin Reuplicans leh Democrats makai sungah a deih lo tampi om hi.
Russian Foreign Minister Sergey Lavrov in US in hih bangin theisakkholhna pia masa lopi-in US in Syria a kap pen 2003 in Saddam in WoD galvan nei lopi nei hi ci-in US in Iraq a simna thu hong phawkkik sak (reminiscent) hi ci-in tu ni-in gen hi. "US leh UK leh a pawl ten a beisa kum 14 in UN Security Council phalna lopi tawh international law palsat in Iraq 2003 in a sim uh hong phawk kik sak hi" ci-in Lavrov in Uzbekistan gam a zinna panin gen hi. Idlib Chemical Attack a pian' ma pekin US in Syria kap ding geelna nei a, a thahatna uh lahna dingin a kap hi a, ngawhna man lo leh pauban'na man lopi tawh a kap hi ci-in gen beh hi.
US in Idlib Chemical Attack pen Syria gamtatna hi cih thuman tawh lahna ding (evidence) don lopi-in Syria galkapte vanleng phual kapsak a, thuman tawh lah ding nei loin NGO tuamtuamte teci pan'na (testimony) ah naupang maan (photo) a lahte uh peuh paulap dingin zangin Syria kumpi gamtatna hi ci-in Syria phinna dingin gamtang uh hi ci-in Russian Foreign Minister Sergey Lavrov in ci hi. Russia in US in a Syria a kap theihna dingin thuman bang mu uh hiam cih hong lah khiatna dingun kikalh ding hi ci hi. Hih bangin gam khat pawng kap theihna dingin thuman leh paulap ding kician neih kul ahih manin tua bangin kap theihna ding ngawhna nei uh hiam cih hong lah khiatna ding uh thuman kisam a, Russia in US gamtatna kikalh ding hi ci hi.
US in hih bangin Syrian airfield missile tawh a kap pen Russia in terrorist group in a ciamteh Nusra Front (tu-in Jabhat al-Nusra a kici)-te a thapiakna leh hihte suakta takin a gamtatsak nop man hi cih upna ka nei a, Idlib Chemical Attack thukanna nei ding inspection teamte Syria a tun ma-in Syria kap ahih manin US in Syria kumpi laih ding (regime change) kikhawlsan ta hi a cih hangin tua banga a geelna uh khawlsan tuan lo uh a, a geelna uh sem dingin Jabhat al-Nusra ngongtatte reserve unit galkap dingin zang lai uh hi ci hi.
US in Syria a kap manin a laih kik theih loh donga siat gawpna piang dingin Russia in lametna kinei lo a, US in Syria phinna dinga kapna thukhupna (conclusions) Russia in kigen ding hi ci-in Lavrov in news reporte kiangah ci hi. Obama in President a let lai-a ulian ten hih thupiang hangin Russia-US kitauna sia ding hi ci-in a genkholh manun Lovrov in tua banga kampau zangte a mawhpaihthu pulak a, US-Russia mailam kitauna ding thu pen Russia in thukhupna kinei ding hi ci hi.
US in Idlib Chemical Attacks tawh kisai Syria a ngawh hangin Syrian army source in ko chemical galvan nei lo hi ung ci-in Sputnik newste kiangah gen hi. Syria in chemical galvan a neih khempeuh 14 September 2013 in susia a, zat loh ding ci-in 14 October 2013 in Convention on the Prohibition of Chemical Weapons thukimna suai na kai hi. Organization for the Prohibition of Chemical Weapons (OPCW) in zong January 2016 in Syria in chemical galvan khat beek nei nawn lo hi ci-in pulak hi.
US in Syrian airfield a kap manin US leh Russia in Syrian airspace ah vanleng kiphutkhakna a pian' khak lohna dingin "memorandum of understanding on air safety over Syria" kici thukimna a neih kikhawlsak/beisak phot (suspended) hi ci-in Lavrov in ci hi. Syria gam-a Hmeymim khua-a Russiate vanleng phual Hmeymim airfield leh Tartus khua-a Russian Navy logistics center humbitna dingin Russia in S-400, S-300 leh Pantsir air defense systems-te zat dingin 24/7 man sa-in kikoih dimdiam ta hi ci-in Russian Defense Ministry in pulak hi. Russia in S-400 system pen November 2015 in Syria-Turkey gamgi ah S-24 bomber vanleng Turkey in a kapkhiatsak manin Hmeymim airfield humbitna dingin a koih hi a, Tartus a Russiate naval base humbitna dingin October 2016 in Russia in tactical aircraft leh strategic aircraft, medium-range ballistic missiles, tactical missiles leh cruise missiles kapkhiatna S-300V4 (NATO ten SA-23 Gladiator a cih uh) Tartus ah a koih uh ahi hi.
Source: BBC, Al Jazeera and Sputnik
A tei: Thang Khan Lian 

PUMBAWK​ "THE LEGEND"

PUMBAWK​ "THE LEGEND"
A sa leina thu:
Ni khat sa seh Kg. 1 va lei...
A nek khit uh teh a zi in a guh tam sa lua ahih manin hangsai kawm in a teh kik leh a guh bek Kg.1 pha lai. 
(a thuakna bel gen dah ni).
A lawmnu tawh zato ah kilak dingin a paina thu...
Doctor: "Lawmnu na puan na suahkhia samsam in la,
lupna tungah na thal lup beba o"
Pb: "Doctor...a cina kei hi zaw ing e"
Doctor: "Aw hi zaw maw, tua ahih leh na kam
deih takin hong kak beba dih o.
(a zi bel limci pian hi).
 Han to dingin a kuan masa ni thu...
Hantote:"Pb bang ahia na khai lenglang?"
Pb: "Sunsiah hi e."
 Sunday School sia a sepna thu:
Naupangte: "Pb Peter in koi lai hi pak ahia leh a len a khuhna?"
Pb: Meidil (hell) sungah.
A newspaper simna thu...
A newspaper sin lui tuak petmah hi mai...
A headlines ah,
"Zanin Cain in a sanggampa Abel that hi'" cih tuang veuvau.
A bike gukna thu...
Police: "Nang bang hang motorcycle gu?"
Pb: Guk gen tak loh ka muh bek zong lau ing, ka tuan' ngam
loh thu bel gen dan vet ning." ci-a dawng sehsuh.
(a mel a pi suah beba hangin numeisia (effeminate) pian hi).
A satangpan'na thu:
A lawmpa: :Pb na khutzung khat na sattan bak mawk a,
"Sawm-a khat (10/1) na piak cih dan hi ve maw? Thusiam si teh.
 A luidung vakna thu uh...
A lawmpa in bomb lawn pah loin nga tamna lam a etetna lamin a pomb puakkham a, a khutbom a khutngawng ah kitankhia lauh hi.
Pb: "Lawm nang bel kei sangin thusiam zaw mawk ciai lawm.
Sawm-a nga (10/5) pia ngam... Thupha tam ngah kik ngel ni ciai."
 A bawllung (football) kimawlna thu...
Pb: (a lawmte kiangah kiphat in): "Tu ni ka bawllung suih ka khe pai tak ei. Goal li tak khum ing."
A lawmte: "NSL! no team ten goal bang zah a zo?"
Pb: "Kisukim, ko lamah thum khum, ka langte lamah khat khum."
 A calendar thu uh....
A tate: "Pa aw, bang hanga calendar inn khum zang dawn pekah na koih velval ahia? Kimu zo lo hilo maw?"
Pb: "Na bat loh ding uh deihna hi, kuamah in lawngkha kei le uh cin kum 10 bang kimang dinga, kum sim in calendar lei den kul se lo hi."
 A petrol dawn khakna thu...
Ni khat a mawtaw' petrol tank hahsiang sawm a, a petrol a hupkhiat leh litre 1
a kam ah lut kha hi. Khua sung tengah khuamial dong tai valtal den keei.
Khua mite: Nang bang hanga hici tai keei na hia?
Pb: Tu sung ka mawtaw tui lite khat valh kha, ka thadim lua.

US IN SYRIA TOMAHAWK CRUISE MISSILE TAWH KAP

US IN SYRIA TOMAHAWK CRUISE MISSILE TAWH KAP
April 7, 2017: Pithai (April 4) in Syrian rebelste ukna Idlib province sunga om Khan-al-Assal khua zatui (chemical) zangin kisuam a, mi 80 kiim in sihna tuak a, mi 200 kiim in natna tuak uh hi. Syrian National Coalition of Revolutionary, Opposition Forces, US leh a pawl ten Syria kumpi a ngawh pah hangin Syria in thal nial a, international inquiries kici kuamah deidan nei lo leitung bup thukanna neih ding ci hi. Ahih hangin US in thucian zaw kitelnai lopi in zan nitak 8 pm leh 9 pm ET in Homs province nitumna lam-a Syria galkapte Ash Sha’irat airfield a vanleng, vanleng koihna mun, van koihna mun, leinuai a galvan koihna mun, air defence systems leh radar ngimna in US Navy destroyers USS Porter leh USS Ross teembaw panin Tomahawk cruise missiles 59 tawh Mediterranean Tuipi panin kigal kapsak ci-in Pentagon in ci a, a kikap ma-in Russia kizasakkhol hi ci-in gen beh hi.
Syria in chemical zangin Idlid kap ahih manin Syria President Assad in ''red line" kantan ahih manin Syria kap ding hi ci-in Trump gensia den Republican senator nih- Arizona Senator John McCain leh S. Carolina Senator Lindsey Graham in tangkopih uh hi. Senator Graham in Assad kap theihna ding President Trump in phalna hong pia hi ci hi. Pentagon in Syria kumpi in chemical galvan a zat nawn lohna dingin a kikap hi ci-in pulak hi. US ulian ten vanlengte leh vante ngimna a kikap hi a, sihna leh liamna tuak om hi cih kiza nai lo hi ci-in NBC newste kiangah gen uh hi. US Secretary of State Rex Tillerson in zan nitak a Syria kikap pen kilawm leh kituak hi hi ci hi. Zan nitak in US President Donald Trump in Ash Sha’irat airfield kapna dingin thu ka piak mah hi a, chemical galvan zanga Idlib suamte pen Syria kumpi hi mah hi ci-in gen hi.
Syria kumpi in bel cik mahin chemical galvan kizang ngei lo a, Syria galkap Syrian Arab Army ten terrorist-te Idlib ah a kikap lai-in terrorist (rebeslte a cihna) ten nerve gas a khah khiat uh hi ci hi. Russian Ministry of Defense in hih a kihtakhuai sih theihna nerve gas pen March ni 4 ni-in Syria galkap ten rebels ten chemical galvan a bawlna uh vanleng in a kapsak man un a nerve gas hong kikhahkhia hi ci hi.
2013 in East Ghouta khua chemical tawh kisuam a, mi za val in sihna a tuak hi. US in Syria kumpi gamtatna hi ci-in kapsawm pah a, Russia leh US in President Assad kiangah na chemical galvan leh stockpiles khempeuh susia in ci-in thuzawh uh a, Syria kumpi in chemical ton 1,300 val tak susia in, chemical galvan zat theih lohna ding thukham "Convention on the Prohibition of Chemical Weapons" ah kihel in suai kai hi. Syria in a chemical a suksiat pen Organization for the Prohibition of Chemical Weapons (OPCW) ukna (control) nuai-ah a suksiat hi a, a suksiat manin US in Syria a sim ding khawlsan napi kumpi laih (regime change) ding a hanciamna khawlsan tuan loin rebels teng huhna pia den veve hi. Organization for the Prohibition of Chemical Weapons (OPCW) in January 2016 in Syria in chemical galvan khat beek nei nawn lo hi ci napi June 2016 US State Department in Syria kumpi in chemical substance nautangte tungah zang lai ahih manin chemical weapons stockpile nei lai hi ding hi ci-in a report ah gen hi.
#Behlapna: Idlib province sunga Majdal leh Khattab ah nung kal in al-Qaeda ten khuami 250 pimang uh a, Khan-al-Assal khua chemical tawh kikap in mi 80 si hi kicite lakah al-Qaedate mi pimangte tampi kihel hi ci-in local sources in pulak hi. Hih khuate ah chemical kizang mah hi cih sihna tuakte autopsy a kibawlna panin kitel hi ci-in Turkey siavuan ten a pulak uh ahi hi. 2013 in East Ghouta chemical zangin a kisuam lai-in zong hih thupiang kanna a nei UN weapon inspector Carla del in Syria kumpi gamtatna hi ci-a lahna ding thuman (evidence) kimu lo hi ci-in pulak hi. Syria rebelste leh al-Qaeda leh Fatah al-Sham leh terrorist pawl tuamtuam ten zong chemical galvan a neih bek uh hilo in a bawlna khawl/set nangawn nei lai uh hi. Syria kumpi in rebels leh terrorist ten chemical zang hi ci uh a, rebels leh terrorist ten Syria kumpi ngawh uh hi. Khan-al-Assal khua-a chemical hanga site autopsy bawl zong Turkey siavuante hi a, Turkey pen rebels leh terrorist teng gum mah hi zel hi. Turkey, rebels leh terrorist ten Syria gam pen USte khemna ding phual a zang uh hiam cih zong a ngaihsuthuaipi khat khat hi.
President Trump in President a let khit ni 30 sungin ISte leitung panin beisak ding na ciam hi. Feb. 20 pek in President len ta a, tu dong a kamciamna sepkhiatna mel tawh kizui lo a, tua leh Muslim gam sagih panin gambeelte lut ding a dal manin a vang kiam mahmah a, US thukhenna in gambeelte lut ding a dalna policy dahpa lo kho suaksak in, a cabinet minister khat a kitawp (resigned) banah UN a permanet member dingin a guan kitawp leuleu ahih manin a minsiat banah a langpang tam mahmah ta hi. Syria a kapsakna pen President deih rating approval a khan'na dinga a ngimna hi kha thei a, amah deih a khan'na ding leh a za kipna ding a deih manin North Korea tungah zong hong hai gamtat khamawh lo ding hi. Mi lom thahna ding galvan (WoD) Saddam in nei hi ci-a US in Iraq a sim mah bangin Syria zong sim nuam mahmah napi Russia in Syria kumpi a gup man bekin a sim ding uh a dal hi bek hi. Syria in chemical galvan a neih khempeuh 14 September 2013 in susia a, zat loh ding ci-in 14 October 2013 in Convention on the Prohibition of Chemical Weapons thukimna suai na kai hi. Hih thukimna ah North Korea, Myanmar cihte kihel lo hi. A kihel teng na theih nop leh a nuai-a link na mek in.
https://en.wikipedia.org/…/List_of_parties_to_the_Chemical_…
Source: BBC, Wikipedia and Sputnik
A teikhia: Thang Khan Lian @ Zomi United News (ZUNs)