Saturday, 6 October 2018

PALESTINIAN INDEPENDENCE PANIN ZOMI/KUKI TEN SIN DING

PALESTINIAN INDEPENDENCE PANIN ZOMI/KUKI TEN SIN DING

#Suahtakna_kuakua_in_i_ngah_tam?

*Zomi/Kuki leh Naga ten India panin suahtakna (independence) deihin a tuam in a om ut tekin Indian Govt. i lehdo uh hi. Assam state ah ULFA ten suahtakna deihin lehdo uh a, Punjab ah Khalistan ten suahtakna ding deih in lehdo uh a, J&K state ah Muslim pawl khat in suahtakna deih in Pakistan tawh kipawl in lehdo uh a, pawl khat ten lah Pakistan belh sawm zel uh hi. Ahih hangin hih suahtakna deih a Indian Govt. lehhdo ten Indian Govt. khut sung panin Independence ngah baih lo hing hi cih thei uh a, a haksat ding dan a thei ciat uh hi.

*Sri Lanka ah kum 30 val Tamil gamnuaimi (LTTE) ten Independence deih in Sri Lanka Govt. lehdo uh a, galvan hoih nono leh galkap hoih nei a kisak mahmah hangun kinuaimang, suk cimit in om uh hi. Tu-in LTTE-te thu a beisa tangthu bangin kigen ta hi.

*Tu lai-in Spain gam panin Catalan ten Independence deih in a tuam a om sawm in theih tawp suah in a kiphin keei uh hangin ngah pak tuak lo het uh hi. Leitunga gam a tamzaw in Independent a kipulakkhiat hangun Spain Govt. mai-etna in pompih lo uh hi. Tua banah Russia gam-ah Chechen ten Chehnya region Muslim gam ci-in Independence do uh a, galkap hatna zangin nuai cimit in om uh a, Autnomous Region ciang bek ngah zo hi. Grozny khuapi bomb tawh kisuksiatsak lawh hi. Turkey ah Kurds nam ten suahtakna do-in theih tawp suah in, Sunni Arab gamte leh US leh Nitumna gam tampite huhna a ngah hangun Turkey Govt. mai-etna in leitung ah a ngetna uh a pompih om lo hi.

*UK a kipanin Scotland in a tuam a om ding a hanciam hangin lawhcing lo uh hi. Tua zong British Govt. mai-etna hang hi kik leuleu hi. Tua banah Northern Ireland in zong a tuam a om ding theih tawp a suah keei hangun tu dong lawhsam veve uh hi. Ukraine gam-a Eastern region a om Donetsk leh Lugansk region ten Russia kampau zang hi ung ci-in Independence deih in Ukraine a lehdo in Rublic in a kipulak hangun Russia cih loh leitung ah kuamah huhna ngah zo tuan beek lo uh hi. Independence ngah i cih a gen hiauhiau bel na nuam mahmah a, baihlam mahmah hi.

*Eimi - Kuki ahih kei leh Zomi ten zong i gen ciangun i nget hamphatna tuamtuamte uh leh independence a ngah pah ding kibang a, i makaite un a gen ciangun baihlam tuak mahmah dep hi. Gamdang tuamtuam a omte leh Myanmar gam khawnga eimi om teng pangkhawm in Independence ngah pah ding zahin i kigenna uh sawt mahmah ta hi. Myanmar gam-ah lah Kachin state leh, Shan minamte, Wa minam cih ten Independence a dona uh sawt mahmah ta hi. Myanmar Govt. in zong a do lah ding khop zah in a galvan leh galkap hau ahi uh hi. Ahih hangin Independence mawk ngah dingun uphuai lo hi. Wa minamte China gamgi-a om ahi uh hi. China ten ka mi ka sate uh a cihte uh ahi uh hi. Gal vanleng kapkhiakna leh galvan namkim, sum leh paai huhna a ngah tei sam hangun Myanmar Govt. in Independence a piak ding baih tuak vet lo hi.

*Israel gam-a Palestiniante Gaza Strip leh West Bank ah amau leh amau ki-ukna tawh kivaihawm deih in a kiphinna uh sawt mahmah ta a, mipil misiam nasem thei a hauh mahmah hangun Palestinian Independence kici leitunga gam bang zah hiam in piak dingin a thukimpihna kampaute na um uh a, tua hi napi thubaih hilo lai hi. UN ah non-permanent member bangin om uh a, US leh gam pawl khat ah Palestinian Embassy hong in nei uh a, Govt. danin a om tei sam hangun Palestinian Independence kisan'sak loin tu dong kipia nai lo hi.

*UN Gen Assembly ah Palestinian Independence vai bang en hi leng member 193te lak ah 140 valin in a Independence uh a thukimpih hangin Independence ngah tuan lo uh hi. Israel leh US mitmei veng a tam luat man lehUS in Israel 100% tawh a pumgup hang zong hi ci leng kikhial lo ding hi. A kigengen Jewish State leh Palestinian State bawlna dingin “Two-State Solution” piang thei tuan lo hi. Israel in thukimna suai a kai diam? Kai lo ding hi theihsa hi a, US in a veto power tawh Palestine Independence dal ding cih muh khit sinsen sa hi.

*Tu ma lam deuh in Liverpool khuapi-a UK’s Labor Party Conference a neihna uh-ah Palestiniante gupna piak dingin tangkopih uh hi. UK Govt. kiangah Israel tungah galvan a zuak nawn lohna dingun ngen uh hi. Labor Party ten Israeli Security Force ten gamgi ah na galvan leisakte uh zang in international law palsat in war crimes gamtatna in Palestinian mi buaina bawl loin "non-violent movement" zanga kiphinte thahna dingin zang hi ci uh hi.

*Labor Party makai lianpen leh tu lianin British Opposition leader len Jeremy Corbyn, MP in “Ka party in Govt. phuankhiat hunhun ciangin Palestinian State- Independence ka pompih ding hi," ci-in pulak hi. EU member tampi ten zong Palestinian Independence pompih khinzo uh hi. UN Security Council member France in zong a neisa kum in na pompih ta hi. Tua loin leitung gam tam zaw ten pom mah le uh US leh Israel in a pompih ding uh lamethuai lo hi. US in UN ah veto power zangin Palestinian Independence a dal hangin UN General Aseembly ah vote kikhia leh member seh thum suah seh nih in a thukimpih leh Palestine mite adingin lametna lianpi om hi.

Palestine mite movement lo buang tu lianin etteh tham ding om lo a, UN ah diplomatic skills siam mahmah kisam hi. Gen hat thu i i political demands deih teng uh i gengen hangun na pai dan na om hi. Demands bel i utpeuh nget theih mah hi. Ahih hangin i nget khempeuh ngah ding leh ngah loh ding na om a, realist ahih kei leh pragmatic vision kician leh utopian vision na om sese hi.

@ellsimte in a gelh kong tei sawn leh behlap zek hi. - Thang Khan Lian #ZUNs

https://www.facebook.com/groups/192003841615849/

@TRIBAL NEWS-Special Report

No comments:

Post a Comment